0 - پیام , 0 - نظر

پیوندهای اصلی

دسته بندی مقالات

آرايه هاي ادبي
ادبيات تعليمي
ادبيات جهان
ادبيات حماسي
ادبيات داستاني
ادبيات عرفاني
ادبيات غنايي
ادبيات معاصر
انواع ادبي
تاريخ ادبيات
زبان فارسي
نقد ادبي
و ساير مطالب

بایگانی پیامها

بایگانی سال ۱۳۹۷

مهر ۱۳۹۷، (۱۹)
مرداد ۱۳۹۷، (۲۲)
تیر ۱۳۹۷، (۲)
خرداد ۱۳۹۷، (۱)
اردیبهشت ۱۳۹۷، (۶)
فروردین ۱۳۹۷، (۶)

بایگانی سال ۱۳۹۶

اسفند ۱۳۹۶، (۴)
بهمن ۱۳۹۶، (۷)
دی ۱۳۹۶، (۷)
آذر ۱۳۹۶، (۲)
آبان ۱۳۹۶، (۳)
مهر ۱۳۹۶، (۲)
شهریور ۱۳۹۶، (۸)
مرداد ۱۳۹۶، (۱۰)
تیر ۱۳۹۶، (۷)
خرداد ۱۳۹۶، (۴)
اردیبهشت ۱۳۹۶، (۲)
فروردین ۱۳۹۶، (۱۳)

بایگانی سال ۱۳۹۵

اسفند ۱۳۹۵، (۱۴)
بهمن ۱۳۹۵، (۱۰)
دی ۱۳۹۵، (۱۳)
آذر ۱۳۹۵، (۳)
آبان ۱۳۹۵، (۷)
مرداد ۱۳۹۵، (۹)
تیر ۱۳۹۵، (۵)
خرداد ۱۳۹۵، (۵)

بایگانی سال ۱۳۹۴

آذر ۱۳۹۴، (۱۱)
آبان ۱۳۹۴، (۸)
مهر ۱۳۹۴، (۳)
شهریور ۱۳۹۴، (۴۲)
مرداد ۱۳۹۴، (۲۲)
تیر ۱۳۹۴، (۲۰)
اردیبهشت ۱۳۹۴، (۲)
فروردین ۱۳۹۴، (۸)

بایگانی سال ۱۳۹۳

دی ۱۳۹۳، (۸)
مهر ۱۳۹۳، (۳)
شهریور ۱۳۹۳، (۱۱)
خرداد ۱۳۹۳، (۸)

بایگانی سال ۱۳۹۲

دی ۱۳۹۲، (۲۱)
مرداد ۱۳۹۲، (۱۵)
تیر ۱۳۹۲، (۴۴)
خرداد ۱۳۹۲، (۲)

بایگانی سال ۱۳۹۱

آذر ۱۳۹۱، (۷)
مهر ۱۳۹۱، (۶)
شهریور ۱۳۹۱، (۱۲)
خرداد ۱۳۹۱، (۱۰)

بایگانی سال ۱۳۹۰

اسفند ۱۳۹۰، (۱۱)
آذر ۱۳۹۰، (۴)
آبان ۱۳۹۰، (۲)
مرداد ۱۳۹۰، (۲۰)

۳۰ مهر ۱۳۹۷

مقاله شماره 589- فصلنامه شماره 124-پاييز1397

تاریخچة دستور زبان فارسی

  رضا کریمی لاریمی

چکیده

زبان فارسی از نظر ساختار آوایی، واژگانی و معنایی تحولاتی را طی سه دورة زمانی باستانی، میانی و جدید پذیرا شده است. برای بررسی زبان، دو شاخة مهم دستور زبان یا صرف و نحو و یا گرامر به زبان انگلیسی و زبانشناسی به وجود آمد. در این مقاله که بر بنیان زمانی، روشها و شیوههای نگارش دستورنویسان ارائه شده، تاریخ دستور زبان فارسی با رعایت تقدم و تأخر تا اوایل قرن چهاردهم مورد بررسی قرار گرفته است. لازم است بگوییم که هرچند علم صرف و نحو عربی زودتر از دستور زبان فارسی نوشته شد، ایرانیان اولین کسانی بودند که اقدام به نگارش علم صرف و نحو عربی کردند.

 کلیدواژهها: تاریخچه، دستور، زبان فارسی، زمان، روش و شیوة نگارش

براي ديدن متن كامل اين مقاله به دسته بندي مقالات بخش زبان فارسي مراجعه شود.

زمان ارسال 10:30 صبح | نظرات (0)

مقاله شماره 588- فصلنامه شماره 124-پاييز1397

فک اضافه و اشکال مختلف آن

 محمد مهرجویی

چکیده

در این مقاله، فک اضافه و اشکال آن در کتب ادبیات دورة متوسطه بررسی شده است. ابتدا فک اضافه و اشکال مختلف آن توضیح داده شده و سپس شواهد گوناگونی از کتابهای ادبیات دورة متوسطه مطرح گردیده است. نتایج بهدست آمده از این تحقیق حاکی از آن است که به لحاظ بسامد، بعد از ترکیبات اضافی مقلوب و غیرمقلوب که در حکم کلمة مرکب واحدی هستند، بیشترین شکل فک اضافه در این کتابها تقدیم و تأثیر مضاف و مضافالیه و همراه شدن مضافالیه با علامت «را» میباشد که نشانة فک اضافه است. دیگر اینکه نقش فک اضافه در درک و فهم معنی جملات انکارناپذیر است و ضرورت دارد که دانشآموزان با شکلهای مختلف آن آشنا شوند. نکتة آخر اینکه در بیان برخی از این شکلها امکان بروز اختلاف نظر در میان همکاران وجود دارد.

 کلیدواژهها: فک اضافه، مضاف و مضافالیه، تقدیم و تأخیر

براي ديدن متن كامل اين مقاله به دسته بندي مقالات بخش زبان فارسي مراجعه شود.

زمان ارسال 10:21 صبح | نظرات (0)

مقاله شماره 587- فصلنامه شماره 124-پاييز1397

نقد و تحليل علوم و فنون پاية يازدهم

  حيدر عباسپور- سحر عباسپور

چكيده

كتاب علوم و فنون ادبي يكي از تأثيرگذارترين كتابهاي دورة متوسطه براي رشتههاي انساني و معارف اسلامي است كه نقش ارزشمندي در يادگيري و درك لذت از كاربردهاي زبان دارد. نويسندگان اين مقاله، (پدر و دختر)، كتاب علوم و فنون پاية يازدهم را به شيوة نگارش تحليلي، نكات مثبت و اشكالات جزئي و كلي متنها را براساس ساختار ظاهري و محتوايي، به ترتيب موضوعات كتاب ارزيابي كردهاند و در خلال نقد كتاب، مواردي را كه ميتواند در طراحي بهتر كتاب درسي نقش داشته باشد، بيان نمودهاند. بنابراين، مقالة حاضر ميتواند در بازنگري اصولي كتاب مؤثر واقع شود.

 كليدواژهها: علوم و فنون ادبي 2، نقد و تحليل، ساختار ظاهري، سبكشناسي، تاريخ ادبيات زيباييشناسي شعر، موسيقي شعر، اشتباهات ويرايشي.

براي ديدن متن كامل اين مقاله به دسته بندي مقالات بخش نقد ادبي مراجعه شود.

زمان ارسال 10:11 صبح | نظرات (0)

مقاله شماره 586- فصلنامه شماره 124-پاييز1397

تحليل نماد در وصيت‌نامه شهداي استان كهگيلويه و بويراحمد

 دكتر محمدرضا سنگري، مينا دبيري

چكيده

جنگ ايران و عراق بزرگترين واقعهاي است كه در طول حيات 150 سالة ملت ايران اتفاق افتاده است. ما آغازگر جنگ نبوديم ولي روياروييمان با آغازگران تبديل به جنگ شد. ما هرچه كرديم دفاع بود. بنابراين، دور از واقعيت و انصاف نيست كه ادبيات برآمده در دفاع از اين مظلوميت و اجحاف و ستم، ادبيات دفاعمقدس ناميده شود. يكي از ابزاري كه ياد حماسة دفاعمقدس را به خوبي در اذهان تثبيت ميكند، وصيتنامههاست. وصاياي شهداي جنگ تحميلي عراق عليه ايران از جمله مكاتيبي هستند كه ميتوان آنها را از چشماندازهاي گوناگون نگريست و بسته به نوع نظرگاه انتخابي، به تحليل آنها پرداخت. يكي از اين چشماندازها، زيباييشناسي وصيتنامههاي شهداست. نويسنده در اين مقاله ميكوشد تا با واكاوي وصيتنامههاي شهدا، يكي از ابعاد زيباييشناختي آنها را بررسي كند و سپس با مروري بر وصيتنامهها و ويژگيهاي آنها، به ارزيابي مشابهتها و اختلافات آنها با تكيه بر وصيتنامههاي شهداي استان كهگيلويه و بويراحمد بپردازد. با هم خلاصة مقاله را ميخوانيم.

 كليدواژهها: وصيتنامه، زيباييشناسي، شهدا، كهگيلويه و بويراحمد

براي ديدن متن كامل اين مقاله به دسته بندي مقالات بخش آرايه هاي ادبي مراجعه شود.

زمان ارسال 9:59 صبح | نظرات (0)

۲۳ مهر ۱۳۹۷

مقاله شماره 585- فصلنامه شماره 124-پاييز1397

بررسي و مقايسة داستان حذف شدة «گيله‌مرد» از بزرگ علوي و داستان جايگزين «آذرباد» اثر ريچارد ديويد باخ در كتاب فارسي يازدهم

  شيدا نجفي

چكيده

تغيير متن كتابهاي درسي و جايگزين كردن متنهاي بهتر براي پيشبرد اهداف آموزشوپرورش در همة كشورهاي دنيا امري منطقي و ضروري است اما در سالهاي اخير، تغيير متن كتابهاي ادبيات فارسي 2 متوسطة دوم و جايگزين كردن متنهاي جديد از منطق جايگزيني متن بهتر پيروي نميكند؛ از جمله: حذف داستان كوتاه گيلهمرد از بزرگ علوي و افزودن داستان كوتاه آذرباد اثر ريچارد باخ. در اين پژوهشِ توصيفي ـ تحليلي، سه عنصر داستاني صحنهپردازي، شخصيت و درونماية دو اثر مقايسه شده است و نتيجه نشان ميدهد كه هرچند هر دو اثر با معيارهاي سنجش داستان كوتاه منطبقاند، بزرگ علوي در آفرينش داستان كوتاه و ادبي گيلهمرد قلم و انديشة تواناتري دارد و داستان آذرباد هم به دليل زبان ساده و قابل فهم و مضمون كودكانه مناسب تدريس در دورههاي تحصيلي پايينتر است.

 كليدواژهها: داستان كوتاه، گيلهمرد، آذرباد، صحنهپردازي،شخصيت، درونمايه

براي ديدن متن كامل اين مقاله به دسته بندي مقالات بخش ادبيات داستاني مراجعه شود.

زمان ارسال 9:53 صبح | نظرات (0)

مقاله شماره 584- فصلنامه شماره 124-پاييز1397

گزینش نادرست اشعار در متون درسی

 دکتر سیدعلی کرامتی مقدم

چکیده

مهدی حمیدیشیرازی که یکی از شاعران بزرگ معاصر بهشمار میرود، با سرودن اشعاری همچون «امواج سند» مهارت خود را در سرودن اشعار غنایی نشان داده است. مضمونهای اجتماعی و وطن دوستی و کاربرد زبان ساده و روان و لحن حماسی شاعر در امواج سند، این شعر را دلپذیر نموده و سبب شده است که مؤلفان کتابهای درسی، آن را در بخش ادبیات پایداری در کتاب فارسی 2 (پایة یازدهم) بگنجانند. با این حال، در گزینش ابیات این شعر کاستیهایی وجود دارد که در این مقاله مورد بررسی قرار گرفته است.

 کلیدواژهها: حمیدیشیرازی، امواج سند، فارسی 2، گزینش ابیات

براي ديدن متن كامل اين مقاله به دسته بندي مقالات بخش ادبيات غنايي مراجعه شود.

زمان ارسال 8:52 صبح | نظرات (0)

مقاله شماره 583- فصلنامه شماره 124-پاييز1397

نقد و تحليل ساختار محتوايي فارسي دهم

 سيما بيگنژاد

چكيده

نگرش جديد به كتب درسي باعث ميشود كه علم در مدارس از تحولات و پيشرفتها جا نماند و با آراستن و پيراستن مداوم خويش، توان هماهنگي با عصر جديد را داشته باشد و با حركتي پويا و رو به جلو، از ركود و ايستايي در امان ماند. كتابهاي درسي، گنجينههاي بسيار غنيِ علمي در هر جامعهاند و انتشار يافتههاي علمي از طريق كتاب ميسر ميشود. مؤلفي كه كتاب درسي مينگارد، از همان ابتدا مخاطب تعريفشدهاي در ذهن دارد و ميكوشد محتواي نوشتهاش را متناسب با مخاطب كند. هر قدر اين تناسب بهتر و بيشتر برقرار شود، ارزش و اهميت محتوا بالاتر ميرود. اهميت كتاب درسي در اين است كه به قصد تعليم و تربيت گروهي خاص طراحي و توليد ميشود؛ بنابراين در تأليف آن بايد به معيارهايي متعهد بود. اصولاً هر چه در جهت تربيت توليد ميشود، بايد ضابطهمند باشد. هدف از نقد كتابها  افزايش كيفيت آنها و آگاهي هر چه بيشتر و بهتر دانشآموزان و خوانندگان آنهاست. آنچه در اين مقاله ميآيد، گزارش افزودن و كاستنها با نگرشي استادي و البته بيان نكات قوت و ضعف كتاب و واكاوي طرح نويي است كه نويسندگان در چاپ جديد اين كتاب درافكندهاند و رويكرد جديدي كه در تأليف تازة خود اتخاذ كردهاند.

كليدواژهها: فارسي دهم، نقد، تحليل، محتوا

براي ديدن متن كامل اين مقاله به دسته بندي مقالات بخش نقد ادبي مراجعه شود.

زمان ارسال 8:45 صبح | نظرات (0)

مقاله شماره 582- فصلنامه شماره 124-پاييز1397

تحليل نمايش آييني ـ مذهبي از منظر نشانه‌شناسي

 محمدحسين بقايي

چكيده

تعزيه نمايشي سنتي است برآمده از فرهنگ ايراني ـ اسلامي كه به تدريج و در سطوح مختلف، سير تكاملي خويش را طي كرده و حامل نشانههايي است كه هركدام از آنها حتي در جزئيترين شكلشان مبين بافت چندفرهنگي هستند. اين خاصيت چندفرهنگي بودن تعزيه، دستكم از برجسته بودن دو نظام نشانهاي اسلامي ـ ايراني آن كاملاً هويداست. اين مقاله نتيجة پژوهشي است كه در آن براساس نظرية «نشانهشناسي»، نشانههاي موجود در مراسم آييني ـ مذهبي تعزيه بررسي ميشود و با تكيه بر نظرية «چارلز سندروس پيرس» چهار عنصر از عناصر اصلي شبيهخواني (نسخه، تكيه، شبيهخوان و موسيقي) در سه محور شمايل، نمايه و نماد، مورد ارزيابي قرار ميگيرد. البته از سال 1950 بسياري از نظريهپردازان به بررسي نشانهشناسانة اين مهم پرداختهاند اما تحليل مراسم آييني ـ مذهبي شبيهخواني نشاندهندة آن است كه سرايندگان و اجراكنندگان تعزيه بهطور ناخودآگاه از اين نوع نشانهها و كاركرد آنها بهرهها بردهاند. نتيجة اين مقاله نشان ميدهد كه كاركرد نشانهها از شماي شمايلي فراتر ميرود و اغلب در حيطة نمايه و نماد، نمود مييابد.

كليدواژهها: تعزيه، نشانهشناسي، پيرس، شمايل، نمايه، نماد

براي ديدن متن كامل اين مقاله به دسته بندي مقالات بخش ساير مطالب مراجعه شود.

زمان ارسال 7:35 صبح | نظرات (0)

۱۶ مهر ۱۳۹۷

مقاله شماره 581- فصلنامه شماره 124-پاييز1397

بازتاب مضامين دفاع‌مقدسي در  اشعار سپيد و نيمايي قيصر امينپور

دكتر محمدرضا سنگري - صغري يوسفي اوروند

چكيده

هنر و ادبيات با اوضاع سياسي و فرهنگي پيوندي ديرينه دارد و هرگونه تحول و تغيير در مسائل سياسي جامعه، ادبيات و هنر را نيز تحتتأثير قرار ميدهد. بيشك هشت سال جنگ تحميلي و دفاعمقدس ايران نيز از اين قاعده مستثني نبوده و تأثيري شگرف بر ادبيات و ديدگاههاي ادبي شاعران و اهل قلم گذاشته و باعث تحولاتي در عرصة ادب فارسي شده است. در مقالة حاضر با تكيه بر اشعار سپيد و نيمايي قيصر امينپور شامل سه دفتر «تنفس صبح»، «آينههاي ناگهان» و «گلها همه آفتابگرداناند»، اين تأثير را بر اشعار شاعر گرانقدر كشورمان به شيوهاي تحليلي ـ توصيفي بررسي ميكنيم. طبق نتايج به دست آمده در تحقيق حاضر، بخش عمدة اشعار دفاعمقدسي امينپور در دفتر «تنفس صبح» آمده كه همزمان با دوران جنگ تحميلي سروده شدهاند. در دفتر «آينههاي ناگهان» اينگونه مضامين رنگ كمتري دارند و در دفتر «گلها همه آفتابگرداناند» شعري زير عنوان مضامين ياد شده يافت نشد.

 كليدواژهها: قيصر امينپور، مضامين دفاعمقدسي، تنفس صبح، آينههاي ناگهان، گلها همه آفتابگرداناند

براي ديدن متن كامل اين مقاله به دسته بندي مقالات بخش ادبيات معاصر مراجعه شود.

زمان ارسال 9:34 صبح | نظرات (0)

مقاله شماره 580- فصلنامه شماره 124-پاييز1397

نقدي بر فارسي 1 پاية دهم

  صدف گلمرادی

  چكيده

پژوهش حاضر ضمن مروري بر كتاب فارسي پاية دهم، به ذكر نقاط قوت و ضعفي ميپردازد كه از نظر نگارنده بر اين كتاب تازهتأليف مترتب است. بررسي كتب درسي ميتواند از ابعاد فني و تخصصي صورت بگيرد. در اين مجال، نگارنده فارغ از ابعاد فني و ملزومات برنامهريزي درسي، اجمالاً به بررسي محتوايي و تخصصي كتاب فارسي پاية دهم (متوسطة دوم) ميپردازد. ابتدا از منظر كلي و ساختاري، فصلهاي كتاب و چگونگي انتخاب عنوانها بررسي ميشود و در نگاه ديگر، جزئياتي از محتواي اين فصلها بيان ميگردد. در اين ميان، سعي شده است كه در مواردي نقاط قوت كتاب نيز از قلم نيفتد و تا جايي كه امكان داشته، مواردي پيشنهادي بهويژه در مورد ساختار كتاب مطرح گرديده است.

 كليدواژهها: كتاب فارسي دهم، محتواي آموزشي، ساختار

براي ديدن متن كامل اين مقاله به دسته بندي مقالات بخش نقد ادبي مراجعه شود.

زمان ارسال 9:24 صبح | نظرات (0)